Część seniorów może mieć prawo zarówno do renty rodzinnej po zmarłym małżonku, jak i do własnej emerytury. ZUS podkreśla jednak, że wybór korzystniejszego rozwiązania zależy nie tylko od wysokości świadczeń, ale także od planów dotyczących dalszej pracy zarobkowej.
Kiedy bardziej opłaca się emerytura zamiast renty rodzinnej
Jak wskazuje ZUS, osoby aktywne zawodowo, które pobierają rentę rodzinną, powinny po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego – 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn – złożyć wniosek o własną emeryturę. Po uzyskaniu statusu emeryta można bowiem dorabiać bez ograniczeń i bez konieczności rozliczania się z ZUS. Tymczasem przy pobieraniu samej renty rodzinnej i jednoczesnej pracy obowiązują limity: świadczenie jest zmniejszane po przekroczeniu 70 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, a zawieszane po przekroczeniu 130 proc. tego wskaźnika. Od czerwca 2026 r. górna granica dorabiania bez zmniejszenia świadczenia wynosi 6 694,10 zł brutto miesięcznie, a między czerwcem a wrześniem 2026 r. przychód nie może przekroczyć 12 431,80 zł brutto miesięcznie, aby ZUS nie wstrzymał wypłaty. Obowiązek informowania ZUS o dorabianiu dotyczy osób, które nie osiągnęły ustawowego wieku emerytalnego.
Renta rodzinna, emerytura i renta wdowia – jakie są możliwości
W 2025 r. rentę rodzinną z ZUS pobierało 1,1 mln osób, a przeciętna wysokość tego świadczenia wynosiła 3 701,15 zł. Najniższa renta rodzinna od marca 2026 r. to 1978,49 zł brutto. Co do zasady renta rodzinna wynosi 85 proc. świadczenia, które otrzymałby zmarły, i może być przyznana wdowie lub wdowcowi dożywotnio. Po osiągnięciu wieku emerytalnego uprawniony może wystąpić o naliczenie własnej emerytury, a jeśli okaże się ona niższa od renty rodzinnej, ZUS może nadal wypłacać rentę rodzinną na życzenie zainteresowanego. Dodatkową opcją jest renta wdowia, wypłacana od roku, która pozwala łączyć oba świadczenia – jedno w całości, a drugie w wysokości 15 proc.; od 2027 r. udział drugiego świadczenia ma wzrosnąć do 25 proc. O rentę wdowią mogą ubiegać się wdowy po ukończeniu 60 lat i wdowcy po ukończeniu 65 lat, jeśli spełniają warunki, a osoby mające dziś prawo tylko do jednego świadczenia muszą najpierw złożyć wniosek o drugie, a dopiero potem o rentę wdowią.
