Po niemal 11 miesiącach działania systemu kaucyjnego w Polsce konsumenci coraz wyraźniej wskazują, co ich zdaniem wymaga poprawy. Najnowsze badania pokazują, że oczekiwania koncentrują się na większej dostępności punktów zwrotu, uproszczeniu zasad oddawania opakowań i rozszerzeniu systemu o kolejne rodzaje butelek.
Większość badanych chce zmian w obecnym modelu
Z sondażu SW Research dla „Rzeczpospolitej” wynika, że jedynie 12 proc. respondentów uważa, iż system zwrotu opakowań powinien działać bez zmian. Najczęściej wskazywaną potrzebą była rozbudowa systemu o sieć masowych punktów skupu plastiku, co poparło 31,7 proc. badanych.
Kolejne 27,1 proc. chciałoby możliwości oddawania zgniecionych opakowań, natomiast 20,6 proc. opowiedziało się za całkowitą likwidacją obecnego mechanizmu kaucji. 8,7 proc. ankietowanych nie miało zdania.
Obecnie system obejmuje napoje w butelkach plastikowych do 3 litrów i metalowych puszkach do 1 litra, a kaucja za oba typy opakowań wynosi 50 groszy. Od 2026 r. objęte nim są także butelki szklane wielokrotnego użytku do 1,5 litra z kaucją w wysokości 1 zł.
Problemy operacyjne i presja na rozszerzenie systemu
Badania pokazują, że konsumenci zwracają uwagę nie tylko na zakres systemu, ale też na codzienne trudności w jego obsłudze. Według sondażu Yotta 65 proc. ankietowanych uważa, że w Polsce brakuje jednolitego systemu obejmującego wszystkie opakowania, a 64 proc. wskazuje na brak jednorazowych butelek szklanych.
Respondenci skarżą się również na zapchane automaty, niedziałające maszyny i zbyt małą liczbę punktów zwrotu. Potwierdza to badanie Ogólnopolskiego Panelu Badawczego Ariadna, w którym 34 proc. badanych wskazało większą liczbę punktów zwrotu jako kluczowe ułatwienie, 32 proc. oczekuje ich bliżej miejsca zamieszkania, 29 proc. chce szybszego i wygodniejszego zwrotu pieniędzy, a 24 proc. lepszej organizacji po stronie sklepów.
Równolegle trwają rozmowy o włączeniu do systemu jednorazowych szklanych butelek po alkoholu, w tym tzw. małpek oraz butelek po wódce i winie. Wstępna decyzja o rozszerzeniu systemu już zapadła, a szczegóły Ministerstwo Klimatu ma przedstawić po wakacjach.
